NÖBET ÜCRETLERİNDE “130 SAATLİK TAVAN SÜREYİ”
ANAYASA MAHKEMESİNE TAŞIDIK
Sağlık emekçilerinin nöbet ücretleri ile ilgili mağduriyeti, uzun zamandır devam etmektedir. 130 saatin üzerinde nöbet görevlerini ifa eden sağlık emekçileri, 130 saatin üzerindeki hak edişlerine kavuşamamaktadırlar. Çünkü 657 sayılı DMK’nın Ek 33. maddesinin 1. fıkrasına göre, “Yataklı tedavi kurumları, seyyar hastaneler, ağız ve diş sağlığı merkezleri, aile sağlığı merkezleri, toplum sağlığı merkezleri ve 112 acil sağlık hizmetlerinde haftalık çalışma süresi dışında normal, acil veya branş nöbeti tutarak, bu nöbet karşılığında kurumunca izin kullanmasına müsaade edilmeyen memurlar ile sözleşmeli personele, izin suretiyle karşılanamayan her bir nöbet saati için (nöbet süresi kesintisiz 6 saatten az olmamak üzere), aşağıda gösterilen gösterge rakamlarının aylık katsayısı ile çarpılması sonucu hesaplanacak tutarda nöbet ücreti ödenir. (Ek cümle: 2/1/2014 - 6514/10 md.) Bu ücret yoğun bakım, acil servis ve 112 acil sağlık hizmetlerinde tutulan söz konusu nöbetler için yüzde elli oranında artırımlı ödenir. Ancak ayda aile sağlığı ve toplum sağlığı merkezlerinde 60 saatten, diğer yerlerde ve hiçbir şekilde 130 saatten fazlası için ödeme yapılmaz. Bu ücret damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz.”
Zorla çalıştırma ve angarya yasağının ihlali niteliğinde olan 130 saatlik düzenlemenin, Anayasa Mahkemesine taşınabilmesi için Burdur Devlet Hastanesi'nde “ameliyathane teknikeri” olarak görev yapan ve 130 saatin üzerinde nöbet görevini ifa eden üyemiz üzerinden idari başvuruda bulunulmuş, fakat üyemize 130 saatin üzerindeki hak edişleri, söz edilen yasal düzenleme nedeniyle ödenmemiştir.
Sendikamız Genel Sağlık-İş Hukuk Müşavirliğince, nihai hedefimiz olan 130 saatin, Anayasa Mahkemesi tarafından incelenmesini sağlamak için Isparta 2. İdare Mahkemesi’nde dava açılmıştır. Açılan davada, üyemizin talebinin reddine dair idari işlemin iptali ve hak edişlerinin kendisine ödenmesi talebimizin yanında, davayı açmaktaki asıl amacımız olduğu üzere; üyemizin yerine getirdiği nöbet görevleri karşılığında “130 saati aşan nöbet ücretlerinin ödenmemesine neden olan”, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun Ek 33. maddesinin 1. fıkrasının 3. cümlesinde yer alan “diğer yerlerde ve hiçbir şekilde 130 saatten fazlası için ödeme yapılmaz” ibaresinin anayasaya aykırılığı nedeniyle bu yasa hükmünün iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine “somut norm denetimi” başvurusu yapılması talep edilmiştir.
Her ne kadar Isparta 2. İdare Mahkemesi, yüzeysel bir bakış açısı ile doğrudan “130 saati aşan nöbet ücretlerinin ödenemeyeceği” gerekçesiyle davanın kesin olarak reddine karar vermiş ise de bu kez Sendikamız Genel Sağlık-İş tarafından, 130 saatin “zorla çalıştırma ve angarya” yasağını ihlal ettiği hususunun doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru ile ulaştırılma imkânı ortaya çıkmıştır.
Daha önce de icap nöbetleri bakımından düzenlenen 120 saatlik tavan süre ile ilgili gerek Sendikamızca yapılan girişimler, gerekse de, diğer meslek örgütleri tarafından yapılan girişim ve kamuoyu farkındalığının oluşturulması sonucunda 05.05.2023 tarih ve 32181 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Anayasa Mahkemesi’nin 2022/97 E. – 2023/13 K. sayılı kararı ile “en başından beri savunduğumuz üzere” 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun Ek 33. maddesinin 3. fıkrasının 2. cümlesinde yer alan "Bu şekilde ücretlendirilebilecek toplam icap nöbeti süresi aylık 120 saati geçemez." ibaresi, Anayasa’ya aykırı bulunarak İPTAL EDİLMİŞTİR.
İcap nöbetleri için öngörülen 120 saatin iptalinin ardından, nöbet görevleri için öngörülen 130 saatin iptali için de tüm hukuki girişimlerde bulunmaya devam edeceğiz. Konuyla ilgili olumlu gelişmeleri, en kısa süre içerisinde siz değerli sağlık emekçilerine bildirmeyi temenni ediyoruz. Hep birlikte başardık; başarmaya ve kazanmaya devam edeceğiz!
Genel Sağlık-İş olarak, sağlık çalışanlarının haklarını korumak için var gücümüzle çalışıyoruz. Sen de bu mücadelede yerini al, birlikte daha güçlü olalım. Hemen üye ol, sesimizi daha da yükseltelim!